İltica, ABD’ye gelen veya ABD sınırları içinde bulunan mültecilere sağlanan özel bir koruma statüsüdür. Mülteci, aşağıdaki nedenlerden dolayı ülkesine dönemeyen ve zulüm görme korkusu taşıyan kişilere denir:

  • Irk
  • Din
  • Milliyet
  • Belirli bir sosyal gruba mensubiyet
  • Siyasi görüş

ABD, iltica başvurularını belirli kriterlere göre değerlendirir ve bu koruma kapsamında başvuranlara çeşitli haklar tanır.

 

Sınırdışı Edilmenin Durdurulması (Withholding of Removal) Nedir?

Bazı durumlarda iltica başvurusu reddedilebilir. Ancak başvuru sahibinin ülkesine geri gönderilmesinin güvenli olmadığı durumlarda, sınırdışı edilmenin durdurulması (withholding of removal) koruması sağlanabilir. Bu koruma, kişinin sınır dışı edilmesini engeller ve Amerika’da kalmasına veya güvenli bir üçüncü ülkeye gönderilmesine olanak tanır.

 

İltica ile Kazanılan Haklar

İltica başvurusu onaylanan kişilerin elde edeceği haklar şunlardır:

  • Ülkesine geri gönderilmez.
  • ABD’de yasal olarak çalışma hakkı kazanır.
  • Sosyal Güvenlik Kartı (SSN) alabilir.
  • Yurtdışına seyahat izni talep edebilir.
  • Ailesini ABD’ye getirmek için başvuru yapabilir.
  • Green Card başvurusunda bulunabilir.
  • Green Card aldıktan dört yıl sonra vatandaşlık başvurusu yapabilir.

 

İltica Başvuru Türleri ve Süreci

ABD’de iki farklı iltica başvuru türü bulunmaktadır:

  1. İdari İltica Başvurusu (Affirmative Asylum):
    • ABD Vatandaşlık ve Göçmenlik Hizmetleri (USCIS) aracılığıyla yapılır.
    • Eğer kişi hakkında sınırdışı davası açılmamışsa, bu yöntemle başvuru yapılır.
    • İdari iltica talebi reddedilirse, dosya göçmenlik mahkemesine gönderilir ve süreç yargı aşamasına geçer.
  2. İltica Yargılaması (Defensive Asylum):
    • Göçmenlik mahkemesinde sınırdışı edilme süreci başlatılmış kişiler tarafından yapılır.
    • Mahkemeye sunulan dilekçe ile iltica bir savunma aracı olarak kullanılır.
    • Mahkeme, kişinin başvurusunu değerlendirir ve karar verir.

 

İlticaya Başvurmak İçin Şartlar ve Süreler

  • İltica başvurusu, ABD’ye giriş yapıldıktan sonraki 1 yıl içinde yapılmalıdır.
  • Suç işlemiş kişilerin başvuruları reddedilebilir.
  • Hızlandırılmış süreçte, koruma talebini ifade edenlerin başvuruları inandırıcı korku mülakatıyla (credible fear screening) değerlendirilir.

 

İnandırıcı Korku Mülakatı Nedir?

İltica başvurularının ön değerlendirme aşaması olan inandırıcı korku mülakatı, kişinin zulüm veya işkenceye uğrama ihtimalinin olup olmadığını tespit eder.

  • Mülakat olumlu sonuçlanırsa kişi göçmenlik mahkemesine sevk edilir.
  • Olumsuz sonuçlanan mülakatlar için başvuru sahibi, göçmenlik hakimi tarafından kararın gözden geçirilmesini talep edebilir.
  • Hakim, kararın hatalı olduğunu düşünürse kişi iltica başvurusunda bulunabilir.

 

İltica Sürecinde Çalışma İzni

İltica başvurusu yapanlar, başvurularının üzerinden 150 gün geçtikten sonra çalışma izni talep edebilir. Çalışma izni ile birlikte Sosyal Güvenlik Kartı (SSN) başvurusu yapılabilir.

 

İltica Sürecinin Süresi Ne Kadardır?

Pandemi öncesinde de uzun süren iltica süreçleri, COVID-19 nedeniyle daha da uzamıştır. 2023 yılında, göçmenlik mahkemesindeki iltica davalarının sonuçlanma süresi ortalama 1,364 gün olarak hesaplanmıştır. Virginia’da bu süre 2,200 gün ile en uzun bekleme süresine sahiptir.